
در این مقاله برآنیم تا با مرور خواص رازیانه، به بررسی فواید آن برای پوست و مو از دیدگاه طب رایج و طب ایرانی بپردازیم.
نویسنده: دکتر نیوشا اسماعیل زاده
تحریریه داروکده
آخرین به روزرسانی:
07 آذر 1403
آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
07 آذر 1403
3K
اثرات رازیانه بر پوست و مو
رازیانه، یکی از گیاهان دارویی بومی خاورمیانه است که به دلیل خواص درمانی گسترده، به ویژه نقشی که در تنظیم هورمونها و سلامت دستگاه گوارش دارد، شناخته شده است. این گیاه حاوی فیتواستروژنها است که به کاهش علائم قاعدگی و یائسگی در زنان کمک میکند. به علاوه سلامت کلی دستگاه گوارش را ارتقا میدهد و عملکرد قلب را بهبود میبخشد. مواد آنتی اکسیدانی موجود در رازیانه به تقویت سیستم ایمنی و کاهش التهاب کمک میکند و بنابراین برای مردان و زنانی که به دنبال درمانهای طبیعی برای مدیریت بیماریهای التهابی مزمن هستند، مفید است. در طب ایرانی نیز به دلیل توانایی آن در بهبود مشکلات گوارشی و کاهش نفخ بسیار مورد توجه است. رازیانه تولید شیر را در مادران شیرده افزایش میدهد و میتواند به کاهش علائم سندرم پیش از قاعدگی و هم چنین کاهش مشکلات مرتبط با یائسگی کمک کند. این گیاه سرشار از ویتامین C است که به همراه مواد آنتی اکسیدانی به حمایت از سیستم ایمنی و کاهش التهابات کمک میکند. رازیانه با کاهش التهاب راههای هوایی در تسکین سرفه و عفونتهای تنفسی موثر است.
قسمتهای مختلف گیاه شامل میوه، برگ، و ساقه آن، دارای خواص دارویی هستند که هر یک ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند. اما از میان این اعضای گیاهی، مهمترین بخش که دارای خواص دارویی قابل توجهی است، میوه گیاه به شمار میآید. این میوه در اکثر موارد به اشتباه دانه نامیده میشود. رازیانه هم چنین خواص متعددی برای پوست و مو دارد که در این مقاله به آنها خواهیم پرداخت.

آنچه در این مقاله خواهید خواند:
مدت زمان تقریبی مطالعه: 10 دقیقه
ویرایش و نظارت علمی:
دکتر روجا رحیمی، متخصص داروسازی سنتی، استاد دانشکده طب ایرانی دانشگاه علوم پزشکی تهران
رازیانه یک گیاه معطر از خانواده چتریان (Apiaceae) است که با نام علمی Foeniculum vulgare شناخته میشود. این گیاه بومی منطقه مدیترانه است، اما در بسیاری از نقاط جهان، از جمله آسیا و آمریکای شمالی، کشت میشود. رازیانه دارای خواص متعددی برای پوست است که از جمله آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
رازیانه حاوی مواد فلاونوئیدی و اسیدهای فنولی است که خاصیت آنتیاکسیدانی دارد و میتوانند به کاهش آسیبهای ناشی از رادیکالهای آزاد و بهبود جوانی و درخشش پوست کمک کند.
این گیاه دارای خواص ضدالتهابی است که میتواند به کاهش التهاب و قرمزی پوست کمک کند، این امر به ویژه در شرایطی مانند آکنه و درماتیت پوستی اهمیت پیدا میکند.
عصاره رازیانه میتواند به حفظ رطوبت پوست کمک کند و از خشکی و پوسته پوسته شدن آن جلوگیری نماید.
رازیانه با تحریک تولید کلاژن در پوست به کاهش چین و چروک و بهبود الاستیسیته آن کمک میکند.
مصرف رازیانه میتواند میزان تولید چربی در پوست را تنظیم کند که این خاصیت برای افراد با پوست چرب یا مستعد آکنه مفید است.
خاصیت ضدباکتریایی رازیانه شرایط پوستی را بهبود میبخشد و از بروز جوشها و عفونتها جلوگیری مینماید.
رازیانه به صورت روغن و یا عصاره آبی و هیدروالکلی در فرآوردههای مختلف وجود دارد. با استفاده از این فرآوردههای طبیعی، میتوان از خواص متعدد رازیانه برای پوست بهرهمند شد.

رازیانه همچنین دارای خواص متعددی برای مو است و میتواند به بهبود سلامت و شکل ظاهری موها کمک کند. برخی از این خواص عبارتند از:
رازیانه به افزایش گردش خون در پوست سر کمک میکند که این موضوع میتواند باعث تقویت فولیکولهای مو و در نتیجه رشد بهتر آن شود.
ترکیبات موجود در رازیانه به همراه ویتامینها و مواد مغذی آن، میتوانند به تقویت ساختار مو و کاهش ریزش آن کمک کنند.
رازیانه با حفظ رطوبت پوست سر و موها، خشکی و شکنندگی مو را کاهش میدهد.
رازیانه به حفظ تعادل چربی پوست سر کمک میکند، که میتواند از بروز مواردی مانند شوره سر و چرب شدن بیش از حد کف سر جلوگیری کند. رازیانه هم چنین از رشد قارچ و باکتریهای پوستی جلوگیری مینماید که این مورد خود به کاهش شوره سر کمک میکند.
استفاده از روغن رازیانه میتواند به افزایش درخشش و لطافت موها کمک کند و آنها را نرم و سالم نگه میدارد.
استفاده از خواص رازیانه برای موی سر، میتواند به صورت استفاده از روغن آن به عنوان ماسک، یا سرم درمانی باشد. بهتر است قبل از استفاده از هر کدام از محصولات رازیانه برای اولین بار، از تستهای حساسیت پوستی استفاده شود.
یکی از خواص رایانه حفظ تعادل چربی پوستی است. رازیانه دارای خواص متعددی است که میتواند به کاهش جوشهای صورت و بهبود وضعیت پوست کمک کند. در زیر به برخی از این خواص و نحوه مصرف رازیانه برای درمان جوش صورت پرداخته شده است.
رازیانه دارای خواص ضدالتهابی است که میتواند به کاهش قرمزی و التهاب ناشی از جوشها کمک کند. ترکیبات موجود در رازیانه قادر به مقابله با باکتریها و قارچهای پوستی است، که این خاصیت به همراه حفظ تعادل چربی سطح پوست میتواند از بروز آکنه جلوگیری کند. به علاوه آنتیاکسیدانهای موجود در رازیانه به محافظت از پوست در برابر آسیبهای محیطی و رادیکالهای آزاد کمک میکنند.
برای استفاده از خواص رازیانه برای رفع جوش صورت، رازیانه را میتوان به صورت خوراکی و موضعی مصرف نمود. برای مصرف خوراکی به صورت دمنوش یک قاشق چایخوری میوههای رازیانه را در یک لیوان آب داغ بریزید و بگذارید ۱۰ تا ۱۵ دقیقه دم بکشد. نوشیدن این دمنوش به بهبود وضعیت پوست و کاهش التهاب کمک میکند. هر چند باید توجه داشت که استفاده مداوم این دمنوش بیش از یک ماه توصیه نمی شود.
برای استفاده رازیانه به عنوان ماسک صورت، میوههای رازیانه را آسیاب کنید تا به پودر تبدیل شوند. سپس آن را با گلاب، عرق کاسنی و شاهتره به صورت خمیر درآورید و به مدت 15 دقیقه روی پوست صورت بگذارید و سپس با آب ولرم شست و شو دهید. میتوانید هفته ای دو مرتبه از این ماسک استفاده کنید. باید توجه داشته باشید که استفاده از گیاه رازیانه برای درمان آکنه پوستی، یک درمان تخصصی محسوب نمیشود. شما میتوانید محصولات تخصصی ضدجوش را از داروخانه آنلاین تهیه فرمایید.
روغن رازیانه دارای خواص متنوع و مفیدی برای پوست است به عنوان مثال، رازیانه به حفظ رطوبت پوست کمک میکند و میتواند از خشکی و پوسته پوسته شدن پوست جلوگیری کند. این خاصیت به ویژه برای پوستهای خشک و حساس مفید است. این روغن هم چنین دارای خواص ضدالتهابی است که میتواند التهاب و قرمزی پوست را، به ویژه در زمان بروز بیماریهای پوستی و آکنه، کاهش دهد. وجود مواد آنتی اکسیدانی در روغن رازیانه میتواند به محافظت از پوست در برابر آسیبهای ناشی از رادیکالهای آزاد و عوامل محیطی کمک کند. تحریک تولید کلاژن، از دیگر خواص روغن رازیانه است که میتواند خطوط ریز و چین و چروک را کاهش دهد. این روغن به پوست درخشندگی و لطافت بیشتری میدهد و ظاهری سالمتر به آن میبخشد. استفاده از روغن رازیانه در ماسکهای پوستی و مخلوط کردن آن با سایر روغنها، مانند روغن هسته انگور، میتواند به اثربخشی بهتر آن کمک کند. با وجود اثرات مفید روغن رازیانه برای پوست، استفاده از آن برای افراد با پوستهای چرب و جوش دار توصیه نمیشود. این افراد میتوانند از مرطوب کنندههای تخصصی پوست چرب استفاده نمایند.

رازیانه دارای خواص ضدالتهابی قوی است که میتواند به بهبود وضعیت پوست و کاهش التهاب کمک کند. ترکیبات فعال موجود در روغن رازیانه، مانند آنتیاکسیدانها و فلاونوئیدها، میتوانند قرمزی و التهاب ناشی از مشکلات پوستی مختلف را، از جمله آکنه، اگزما و پسوریازیس، کاهش دهد. رازیانه با داشتن خواص آنتیباکتریال از التهابات ناشی از رشد این موجودات روی سطح پوست و در نتیجه بروز آکنه جلوگیری میکند. استفاده موضعی از پودر رازیانه به همراه آرد و گلاب میتواند به کاهش هر چه بیشتر این التهابات کمک کند. برای آشنایی با درمان های تخصصی بیماری پسوریازیس می توانید به مقاله "بهترین کرم برای درمان پسوریازیس" تالیف و ترجمه سرکار خانم دکتر افروز محمدقلی بیکی مراجعه نمایید.
بخور رازیانه یکی از روشهای طبیعی و مؤثر برای بهبود وضعیت پوست و باز کردن منافذ آن است. بخور رازیانه با گرم کردن پوست میتواند به باز شدن منافذ و خروج مواد زائد، چربی و آلودگیهای موجود در آنها کمک کند. به علاوه با نفوذ بخار به عمق پوست، باعث افزایش جذب محصولات مراقبت از پوست میشود. بدین معنا که پس از بخور، محصولات مرطوبکننده یا سایر درمانهای پوستی، تاثیر بهتری اعمال میکنند. سایر خواص رازیانه، مانند خواص ضد باکتریایی، ضد قارچی و متعادل سازی چربی پوست، در بخور آن نیز وجود دارد. برای آمادهسازی بخور رازیانه، یک قاشق غذاخوری از میوههای رازیانه را در آب جوش بریزید و بگذارید برای چند دقیقه دم بکشد. پس از اینکه کمی خنک شد، سر خود را با یک حوله بپوشانید و به آرامی بخار را به سمت صورت هدایت کنید. میتوانید حدود 5-10 دقیقه با بخار رازیانه صورت خود را بخور دهید. همچنین ترکیب رازیانه با بابونه میتواند به کاهش هر چه بیشتر التهابات پوستی کمک کند. توصیه میشود قبل از انجام بخور، به موارد زیر توجه فرمایید:
قبل از استفاده از بخور، مخصوصاً اگر پوست حساسی دارید، بهتر است تست آلرژی انجام دهید.
پس از بخور، از آب سرد یا تونر برای بسته شدن منافذ پوست استفاده کنید.
استفاده از بخور رازیانه باید متعادل باشد چرا که استفاده بیش از حد میتواند منجر به تحریکات پوستی و آسیب بافتی شود.
رازیانه به عنوان یک گیاه دارویی دارای خواص متعددی است، اما در مورد چاقی صورت، تأثیر آن نامشخص است. باید توجه داشت که مصرف خوراکی فرآوردهها، تنها منجر به چاقی موضعی، مانند چاقی صورت نمیشوند. بلکه مصرف این مواد بر متابولیسم کل بدن تاثیر میگذارد. به طور کلی، رازیانه میتواند بخشی از یک رژیم غذایی سالم باشد که به بهبود وضعیت کلی بدن کمک میکند، اما مهم است که سایر عوامل را نیز در نظر بگیرید تا نتایج مطلوبی در زمینه زیبایی صورت حاصل شود. رازیانه به عنوان یک گیاه دارویی دارای خواص مختلفی است، اما در مورد چاقی صورت، تأثیر آن عمدتاً به دلیل خاصیتهای عمومی آن بر سلامت مورد بررسی قرار میگیرد. اگر به دنبال افزایش حجم صورت یا چاقی صورت هستید، باید در نظر داشته باشید که هیچ ماده خاصی بهطور مستقیم نمیتواند فقط به چاقی صورت کمک کند. با این حال، رازیانه میتواند به عنوان یک مکمل در برخی از جنبهها تاثیرگذار باشد. رازیانه در کنار چربیهای مفید، میزان کافی پروتئین و مقدار متعادل از کربوهیدرات میتواند با تغذیه بافتها به افزایش حجم صورت کمک کند. در کنار داشتن رژیم غذایی متناسب، استفاده از مکملها و کرمهای کلاژن ساز نیز توصیه میگردد.

رازیانه یکی از گیاهان دارویی معروف است که برای خواص درمانی و زیباییاش کاربردهای زیادی دارد. از جمله اینکه در حوزه سلامت مو نیز شناخته شده است. رازیانه حاوی ویتامینها و مواد معدنی است که به تقویت فولیکولهای مو و تحریک رشد آن کمک میکند. ویتامین E و اسیدهای چرب موجود در رازیانه میتوانند به بهبود گردش خون در پوست سر کمک کنند. رازیانه دارای خواص ضد التهابی و آنتیاکسیدانی است که میتواند سلامت پوست سر را حفظ و از خشکی و خارش آن جلوگیری کند. این موارد میتوانند به بهبود شرایط رشد موی سالم کمک کنند. استفاده از عصاره رازیانه بهویژه برای افرادی که ریزش موی هورمونی دارند، میتواند مفید باشد. استفاده از شامپوی رازیانه میتواند با تنظیم چربی و تقویت ریشه مو به جلوگیری از ریزش کمک کند.
ریزش موی هورمونی، به ویژه در زنانی که به دلایل مختلف مانند تغییرات هورمونی ناشی از بارداری، یائسگی یا مشکلات تیروئیدی دچار ریزش مو میشوند، میتواند یک چالش باشد. رازیانه تا حدودی در کاهش این نوع ریزش مو و بهبود سلامت موها مؤثر است.
این گیاه حاوی فیتواستروژنها است، که میتوانند به متعادل کردن سطح استروژن در بدن کمک کنند. این امر میتواند در کاهش ریزش موهای ناشی از نوسانات هورمونی موثر باشد. ترکیبات مغذی موجود در رازیانه، از جمله ویتامینها و مواد معدنی، میتواند منجر به تقویت فولیکولهای مو شود. افزایش گردش خون پوستی و مهار التهابات نیز از سایر عوامل موثر در کاهش ریزش مو توسط رازیانه است. لازم به ذکر است که داشتن رژیم غذایی متعادل در کنار محصولات موضعی و هم چنین استفاده درست از مکملها، میتواند از ریزش مو جلوگیری نماید.

عصاره آبی رازیانه و یا روغن آن با داشتن مواد مغذی، ریشه مو را تقویت و از ریزش مو جلوگیری میکند. برای بهره بردن هر چه بیشتر از محصولات تقویت ریشه مو حاوی رازیانه، استفاده منظم و مداوم آنها توصیه میگردد.

عرق رازیانه به دلیل داشتن خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی برای پوست صورت بسیار مفید است و میتواند به حفظ جوانی و طراوت پوست کمک کند. برای استفاده از عرق رازیانه به عنوان تونر طبیعی، آن را به یک بطری اسپری تمیز منتقل کنید و پس از شست و شوی صورت، آن را اسپری نمایید و یا با پنبه روی صورت ماساژ دهید. به علاوه میتوانید برای بهرهمندی از تونرهای تخصصی، به داروخانه آنلاین مراجعه فرمایید.
روغن رازیانه یکی از روغنهای مفید برای تقویت موها و جلوگیری از ریزش آنهاست. این روغن به خاطر خواص مغذی و ضد التهابیاش میتواند به سلامت پوست سر و ریشه موها کمک کند. توصیه میشود برای بهره بردن از خواص آن، روغنرازیانه را به همراه روغن رزماری و آمله روی پوست سر ماساژ دهید و بعد از 15 دقیقه، شست و شو نمایید. بهتر است حداقل سه بار در هفته این روتین را انجام دهید.

فیتوکمیکالها و ویتامینهای موجود در میوهی رازیانه به درخشان شدن پوست کمک میکند. برای استفاده از رازیانه به منظور بهبود وضعیت پوست، میتوان از روشهای مختلفی بهره گرفت. در ادامه به چند توصیه درباره میزان مصرف رازیانه برای درخشان شدن پوست اشاره میکنیم:
مصرف روزانه ۱-۲ قاشق غذاخوری عرق رازیانه به همراه اسپری آن روی پوست و استفاده به عنوان تونر به درخشان شدن پوست کمک میکند.
برای تهیه دمکرده، حدود ۱ قاشق چایخوری میوه رازیانه را در ۱ فنجان آب داغ دم کنید و بعد از ۱۰-۱۵ دقیقه مصرف کنید. از این دم کرده برای شستوشوی صورت نیز استفاده کنید.
ترکیب ۱-۲ قاشق غذاخوری پودر رازیانه به همراه روغن آرگان و یا روغن بنفشه در پایه بادام شیرین میتواند به روشن شدن پوست کمک کند. این خمیر را ۱-۲ بار در هفته بر روی پوست صورت بزنید و پس از ۲۰ دقیقه با آب ولرم بشویید.

پیشتر به نحوه استفاده از رازیانه برای جلوگیری از ریزش مو پرداختیم. برای نرم شدن موها توصیه میشود از روغن رازیانه به همراه مقدار مساوی روغن بادام شیرین و یا روغن آرگان استفاده شود. هم چنین ترکیب آن با یک چهارم وزن از روغن نارگیل نیز میتواند به نرم شن موها کمک کند. جوشانده میوه رازیانه به همراه لعاب گل خطمی و پوست دانه اسفرزه نیز میتواند به عنوان یک ماسک موی نرم کننده غیر روغنی مورد استفاده قرار گیرد. به علاوه میتوانید از ماسک موهای تخصصی موهای خشک موجود در بازار فرآوردههای آرایشی و بهداشتی بهره ببرید.
در پایان، میتوان گفت که رازیانه نه تنها به عنوان یک گیاه دارویی با خواص شگفتانگیز برای پوست و مو شناخته میشود، بلکه ریشههای فرهنگی و تاریخی عمیق آن نیز نشاندهنده اهمیت این گیاه در جوامع مختلف است. از زمانهای دور، رازیانه در طب سنتی بسیاری از کشورها، به خصوص ایران، جایگاه ویژهای داشته و به عنوان یک منبع غنی از ویتامینها و مواد مغذی برای تقویت سلامت پوست و مو به کار رفته است. این گیاه، نمادی از همزیستی انسان و طبیعت است و تجلیگر نیاز بشر به بهرهبرداری از منابع طبیعی برای بهبود کیفیت زندگی و زیبایی است. تجارب نسلهای گذشته و دانشهای بومی باعث شده تا ما امروز از خواص رازیانه بهرهمند شویم و با وجود حفظ روندهای سنتی، به رویکردهای علمی و مدرن نیز توجه کنیم.
تیم علمی داروکده با هدف ارتقاء دانش و آگاهی خوانندگان مجله علمی داروکده، به گردآوری اطلاعات جامع، کاربردی و صحیح پرداخته است. ما در تلاش هستیم تا با فراهم آوردن محتوای معتبر، به شما کمک کنیم تا به اطلاعات مورد نیاز خود درباره سلامتی، دست پیدا کنید.
در راستای این هدف، تیم داروکده با پشتیبانی آنلاین، به آسانی در دسترس شما عزیزان قرار دارد. این امکان باعث میشود که سوالات و نیازهای شما به سادگی پاسخ داده شوند و بتوانید از مشاورههای لازم بهرهمند گردید. علاوه بر این، شما میتوانید محصولات مورد نیاز خود را به راحتی از داروخانه آنلاین داروکده تهیه کنید. این محصولات با تضمین کیفیت و ایمنی در اختیار شما قرار میگیرد تا با خیالی آسوده آنها را خریداری نمایید. امیدواریم توانسته باشیم اطلاعات لازم را برای بهبود سلامت و آگاهی شما فراهم کنیم و قدمی مثبت در راستای ارتقاء و حفظ سلامتیتان برداریم.
پرسش و پاسخ
ثبت دیدگاه
پیام به صورت ناشناس ثبت گردد
پیام به صورت خصوصی ثبت گردد
منابع:
مقالات مرتبط
مجله داروکده یک مجله اینترنتی است که شما را در امر آشنایی، تهیه و مصرف صحیح محصولات سلامت محور یاری میرساند.
استفاده از مطالب مجله داروکده فقط برای مقاصد غیرتجاری و با ذکر منبع و درج لینک بلامانع است . کلیه حقوق این مجله به وب سایت داروکده تعلق دارد